De eerste boeren hadden al beschikking over de erwt (Pisum sativum). De erwt is een van de oudste groentes en wordt al sinds de nieuwe steentijd verbouwd. Inmiddels is de erwt onder te verdelen in diverse variëteiten: doperwt, kreukerwt, kapucijnererwt, ronde groene erwt, landbouwerwt, gele erwt, schokkers, blauwschokker, rozijnerwt, grauwe erwt, peultjes en suikererwt (sugar snaps). Speciaal ras van kapucijnererwt is de Groninger blauwschokker: al eeuwen in Europa geteeld.

Verschillen in de erwten

De lengte van de plant (strolengte), bladvorm en zaadvorm variëren. De erwten kunnen gepeld worden gegeten, maar bij sommige soorten (peultje of sugar snap) ook de jonge peulen. De gele erwt wordt gebruikt als veevoer. De spliterwt is de gedroogde landbouwerwt waarbij de zaadhuid is verwijderd. In dit artikel ga ik verder in op de oorsprong van deze groente.

Doperwt Kelvedon Wonder

De erwt van de prehistorie tot nu

De wilde erwt komt voor in het Midden-Oosten en Mediterrane gebied, maar de mens heeft dit gewas meteen in Noord-Nederland geïntroduceerd met de eerste boeren: de hunebedbouwers. Dit gewas kan als eerste groente worden bestempeld, zeker in het noorden van Nederland.

Doperwtplanten kreuk Kelvedon Wonder

Aan de basis van de modern genetica staat de erwt. In de 19e eeuw heeft de monnik Gregor Mendel op basis van onderzoek naar erwtenplanten de principes van genetica opgeschreven. Nu nog leren we vaak op basis van erwten over de genen op de middelbare school. Sommige mensen ervaren allergische reacties bij het eten van erwten net als bij linzen.

Erbsen Untertasse (29664988466)

Erwten als voedsel

In de deze tijd worden erwten gekookt of gestoomd gegeten. In de middeleeuwen was de erwt een belangrijk deel van het dieet samen met linzen en tuinbonen. In het verleden waren groene erwten alleen in het voorjaar te eten, maar met het invriezen en het inblikken vandaag de dag zijn de groene erwten het hele jaar te eten. Gestoomd en gekookt worden de erwten vaak geserveerd met boter, munt, zout en peper. Erwten zitten vaak in risotto’s, salades en stoofschotels, maar de erwten en ook peultjes worden ook in wokgerechten gebruikt. Gedroogde erwten worden gewoon gegeten of in soep verwerkt. De bekende spliterwten worden in het Verenigd Koninkrijk gebruikt om peasepudding te maken, maar in Europa waaronder Nederland gebruikt om erwtensoep van te maken. In Azië worden erwten geroosterd en gezouten en vervolgens als snack gegeten. In Nederland kennen we diverse recepten met erwten, maar wel heel Hollands is de heerlijke erwtensoep met roggebrood met spek.
Pisum sativum MHNT.BOT.2010.12.9

Vorig artikelPastinaak, de witte wortel
Volgend artikelWat is een grafheuvel?

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.