Tot het geslacht Plantago behoren wereldwijd ongeveer 200 soorten, in Nederland komen zeven soorten voor:
• Grote weegbree (Plantago major subsp. major);
• Smalle weegbree (Plantago lanceolata);
• Hertshoornweegbree (Plantago coronopus);
• Ruige weegbree (Plantago media) – is verwant aan de grote weegbree. Deze groeit op gras, heeft kortere aren en violette meeldraden. ;
• Getande weegbree (Plantago major subsp. intermedia);
• Zandweegbree (Plantago arenaria);
• Zeeweegbree (Plantago maritima).
De naam van Plantago is afgeleid van het Latijnse woord planta wat zool van de voet betekend en ago wat ‘soort van’ betekent. Deze naam is te verklaren doordat de bladeren dichtbij de grond groeien. Meest voorkomend zijn de grote en de smalle weegbree. In de kuststreken komt de hertshoornweegbree voor in de duinen en op zeedijken. Deze naam komt door de vorm van de bladeren, het lijkt op een hertengewei. De ruige weegbree, met behaarde bladeren, komt voor op rivierdijken.

Plantago coronopus0
Plantago coronopus

Gebruik van de prehistorie tot nu

Het blad van de verschillende weegbreesoorten werd in het verleden en wordt ook nu nog gegeten en gebruikt als geneeskrachtig middel. Vroeger werd aan weegbree veel magische kracht toegedicht. Weegbree is al ongeveer 4000 jaar bekend in Europa. In Koerdistan werd het ver voor het begin van onze jaartelling gegeten als een soort groente. In de 2e eeuw werd weegbree door de oude Romeinen gebruikt bij beten van wilde dieren, bijensteken, wespen- en schorpioenbeten en bij slecht helende wonden. Weegbree werd in een schoen gelegd tegen voetkwalen, en men gebruikte het eeuwenlang om slijm gemakkelijker op te hoesten. De grote, smalle en waterweegbree kan rauw gebruikt worden in salades en pesto, maar ook kan er soep van worden getrokken of thee worden gemaakt. Ook kan de plant gekookt als een groente worden gegeten. Bijzonder is het gebruik van de zaadhuid van de zaden van de soorten Plantago ovata, Plantago ispagnula en Plantago psyllium. Van deze zaadhuiden wordt een product gemaakt ter bevordering van de stoelgang: psylliumvezel.
In het Oertijdpark gebruiken we weegbree en zuring om vlees en vis te kunnen koken in leem. De keuze voor deze twee soorten zijn te verklaren door de eetbaarheid, de grote bladeren en de regelmaat waarmee deze bladeren te vinden zijn.

Psyllium seed husks
Zaadkapsels

Bronnen

Plantago major/minor/lanceolata. In: Zelfgemaakte bereidingen met geneeskrachtige kruiden. McIntyre A. Deltas 2009:118
Onkruiden herkennen. Glas H. Boerderij; Reed Business, Doetinchem 2008:174-176
dnhofvandetoekomst.nl/wp-content/uploads/2015/05/Alles-over-de-Weegbree.pdf

http://mens-en-gezondheid.infonu.nl/gezonde-voeding/108090-de-geneeskracht-van-smalbladige-weegbree.html

http://mens-en-gezondheid.infonu.nl/gezonde-voeding/121871-de-geneeskracht-van-grote-weegbree.html

Door Eric Duiverman, Greetje Bijloo en Nadine Lemmers

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.