D53 is met een lengte van bijna 18 meter het op één na grootste hunebed in Nederland en vormt samen met D27 het topproduct van de Noord-Nederlandse neolithische hunebedden-bouwkunst. Hij telt 21 zijstenen, 4 sluitstenen en 9 dekstenen, die sinds een restauratie in 1991 weer alle keurig op de draagstenen rusten. Ook is er een fraaie poort, compleet met 4 zijstenen en 1 deksteen. Bijzonder is de westelijke afsluiting van de grafkamer, namelijk met 3 sluitstenen; 1 grote en 2 kleinere.

D53 Havelte. Foto Hans Meijer

D53 is een prachtige ring van meer dan 40 kransstenen rijk geweest. Toen Van Giffen in 1918 met het onderzoek begon waren daarvan nog 24 aanwezig. Nu zijn er echter nog maar 10. Waar die 14 andere zijn gebleven is een raadsel. Wat de draag- en dekstenen betreft was het hunebed echter nog compleet. Wel waren alle dekstenen op één na van de draagstenen gegleden. Van Giffen kon er in 1918 zes herplaatsen. Ondanks veel sporen van gewroet in het verleden, trof hij in de vloerlagen een ware overvloed aan aardewerkscherven aan. Uit de uit duizenden scherven bestaande legpuzzel konden onderzoekers vele honderden (sommige onderzoekers zeggen meer dan 600) potten herleiden. De grootste vondst ooit in enig hunebed in Drenthe gedaan. Het aantal overige voorwerpen was daarentegen bescheiden: drie vuurstenen bijlen, een pijlpunt, een hamerbijl, drie kralen van git en één van barnsteen.

In 1945 leek het lot van het hunebed te zijn bezegeld. In de directe omgeving werd door de Duitse bezetter een vliegveld aangelegd. De Luftwaffe eiste afbraak van het monument omdat het als orientatiepunt voor geallieerde bombardementen zou kunnen dienen. (D54, een eindje verderop werd gecamoufleerd). De afbraak ging door maar Van Giffen wist erger te voorkomen door het met de Duitsers op een akkoordje te gooien: met een dragline werden de meer dan 50 grote en kleinere keien behoedzaam in een 6 meter diepe kuil gedeponeerd. Lang hebben ze daar niet in gelegen. Direct na de oorlog werden ze weer opgegraven en eind 1949 begon de restauratie. Dat Van Giffen dit hunebed in 1918 nauwkeurig in kaart had gebracht, bewees nu zijn waarde (zelfs nu zijn sommige nummers die hij op de stenen aanbracht nog te zien). In 1950 lag het hunebed er weer bij alsof er niets gebeurd was. Voor sommigen echter is sindsdien “de ziel” van het hunebed er uit.

D53 is eigenlijk één van een tweeling. Op slechts 150 meter afstand, tegen de glooiing van de Havelterberg ligt D54.

Locatie D53

Locatie D53. Kaart Hans Meijer

Bezoek Professor van Giffen aan D53 in 1918

Op dit grote hunebed heeft de grootmeester Van Giffen zijn lusten tot 2 keer toe kunnen botvieren, De 1e keer in 1918 toen hij dit zeer grote hunebed, hoewel enigszins vervallen maar toch in vrijwel volledige staat aantrof en hij onmiddellijk aan een archeologisch onderzoek en restauratie begon. De 2e keer toen in 1947 het monument geheel opnieuw moest worden opgebouwd nadat het op last van de Duitse bezetter was afgebroken. Het gaat in dit bestek te ver om alle 64 aangetroffen stenen hier zoals Van Giffen dat wel deed te beschrijven. Mij houdt nog de verdwijning van 14 kranssten sinds de inventarisatie door Van Giffen bezig waarvoor ik in de literatuur nog geen verklaring heb kunnen vinden.

(Bron: Atlas bij “De Hunebedden in Nederland”, dr.A.E.van Giffen, 1925)

Hunebed D53. Bron: Atlas bij “De Hunebedden in Nederland”, dr.A.E.van Giffen, 1925

Meer informatie over deze en andere hunebedden in Drenthe zie www.hunebedden.nl en www.hunebeddeninfo.nl

Foto impressie door Davado

Tekst Hans Meijer

Fotografie Davado en Hans Meijer

 

2 REACTIES

  1. Hunebedden d53 en d54 liggen in Darp, waarom word het zo misleidend omschreven alsof ze bij het dorp Havelte horen? Het dorpje Darp is verplaatst om het vliegveld die er gebouwd werd door de duitsers.(postadres is nog steeds Darp) Hier kun je niet zomaar voorbij gaan. Dit is misleiding, helemaal als het zo’n instantie betreft als ‘t hunebedcentrum

    • Geachte heer van Buiten,

      Ik ben het helemaal met u eens. Echter in de wetenschappelijke beschrijvingen van de twee hunebedden worden ze omschreven als D53 en D54 bij Havelte. Dat is op meer plekken het geval. Zo worden twee hunebedden die net buiten Borger liggen omschreven als de hunebedden van Buinen.

      Met vriendelijke groet, Harrie Wolters

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.