De tweeling D17 en 18 zijn misschien wel de twee meest bekende hunebedden in het land. Twee vrij grote hunebedden vlak bij elkaar, uitstekend bereikbaar, onder de rook van Assen. Ze liggen vlak achter de fraaie middeleeuwse Rolder Kerk. Zet je auto neer op het parkeerterrein achter het kerkhof en betreedt het royale door duizenden toeristen platgetreden hunebedterrein. D17 is de meest noordelijke. D18 ligt 200 meter zuidelijker en het valt direct op dat die er heel wat netter bij ligt. D17 maakt een wat rommelige indruk. Het heeft 8 dekstenen, waarvan er echter nog maar één op z’n poten staat. De overige zijn geheel of gedeeltelijk van hun dragers afgegleden of liggen gefragmenteerd in het graf. Eén is finaal doormidden gebroken. De deksteen in het midden valt op door zijn enorme omvang. Verder zijn er nog 15 zij-, 2 sluit- en 2 poortzijstenen. De eik bij D17 staat er nog, maar daar is dan alles mee gezegd. Hij is door de bliksem uitgehold, de holte met teer ingesmeerd en met ijzeren pennen in vorm gehouden. Het is een wonder dat-ie nog leeft. De ingang van het terrein wordt gemarkeerd door een rij van 19 flinke zwerfkeien. Waren dit misschien ooit kransstenen?. Een wel zeer forse kei draagt de bronzen naamplaquette.

D17 Foto Hans Meijer

Het voortbestaan van beide hunebedden liep in 1847 groot gevaar toen de monumenten door het Rolder markebestuur in de uitverkoop werden gedaan met als reeële mogelijkheid dat ze zouden worden gesloopt. Dit leidde, eerst op provinciaal en daarna op landelijk niveau tot grote protesten, hetgeen uiteindelijk in 1872 na veel juridisch gekissebis resulteerde in de aankoop door het Rijk van beide hunebedden voor de somma van f. 150,- . Deze affaire bleek later van grote betekenis: het markeerde het publieke en bestuurlijke keerpunt ten gunste van het behoud van ons prehistorische erfgoed.

Locatie D17

D17 en D18 liggen pal achter de grote kerk in het centrum van Rolde

D17 Rolde Kaart Hans Meijer

Reuzenstenen op de Es

D17 en D18 zijn uitvoerig beschreven door provinciaal archeoloog Wijnand van der Sanden in zijn in april 2007 verschenen boek “Reuzenstenen op de Es”

Reuzenstenen op de es – de hunebedden van Rolde is eind april 2007 verschenen en gaat over de beide hunebedden die achter de Jacobuskerk in Rolde liggen. De grafmonumenten zijn tussen 3400 en 3200 v. Chr. opgericht door boeren van de Trechterbekercultuur. Het boek gaat uitvoerig in op de geschiedenis van de beide monumenten nadat hun rol als graf is uitgespeeld. Hoe hebben de talloze generaties sindsdien tegen deze monumentale bouwsels aangekeken en hoe zijn zij er mee omgegaan? Zijn het in de 17de eeuw nog door wrede, mensenetende reuzen gebouwde graven, in de loop van de 19de eeuw gaan provincie en Rijk zich actief met de zorg voor deze voorouderlijke monumenten bezighouden. Het boek volgt de verschuiving in betekenisgeving op de voet. De hunebedden van Rolde zijn bezocht door schilders, tekenaars, fotografen, schrijvers, geleerden, bestuurders en zelfs leden van het koningshuis. Ze waren onder de indruk van wat ze zagen en legden hun gevoelens vast in woord en beeld. Al deze en andere uitingen komen aan bod.

Bezoek Professor van Giffen aan D17 in 1918

Van Giffen trof dit hunebed “in droevigen staat” aan. De 8 dekstenen waren deels in stukken gebroken dan wel verschoven, afgegleden en in de kelder gevallen. De 18 zij- en sluitstenen waren er nog wel, maar veelal uit het lood geslagen. Hij noemt de “fraaie eikenboom”, die er dankzij veel kunst- en vliegwerk nog steeds staat. Op de achtergrond het in 1948 opgeheven lokaalspoor Assen – Stadskanaal. Het stationsgebouw in Rolde staat er nog.

(Bron: Atlas bij “De Hunebedden in Nederland”, dr.A.E.van Giffen, 1925)

(Bron: Atlas bij “De Hunebedden in Nederland”, dr.A.E.van Giffen, 1925)
D17 Foto Davado
D17 Foto Davado
D17 Foto Davado

Meer informatie over deze en andere hunebedden in Drenthe zie www.hunebedden.nl en www.hunebeddeninfo.nl

Tekst Hans Meijer

Fotografie Davado en Hans Meijer

D17 en D18 op oude ansichtkaarten

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.