De afbeelding op deze steen wordt gezien als een soort zonnewijzer en werd al afgebeeld in 1865 door George Victor Du Noyer. A stone on Patrickstown Hill, Lough Crew shows a small rayed circle with a central hole, and below the circle a double semicircular arrangement of rays terminating in round holes, very much like some of those which we still find on churches. Dit schreef Mrs. Gatty in haar boek ”The Book of Sundials” (1900).
Inderdaad lijkt de afbeelding op een ‘scratch dial’ die wel voorkomt in de stenen muren van middeleeuwse kerken. Alhoewel ze vaak zonnewijzers worden genoemd, staan sommige niet op zonovergoten muren op het zuiden. Ze worden ook wel gezien als religieuze graffiti en er zijn er zelfs een paar op niet-religieuze gebouwen, waaronder een tiendenschuur in Bradford-on-Avon, aangetroffen.
Het tijdsysteem dat bij deze wijzerplaten hoort, is hetzelfde als dat in Palestina aan het begin van de christelijke jaartelling werd gebruikt. Dit systeem is gemakkelijk te reconstrueren, omdat de schrijvers van de evangeliën de tijd van de gebeurtenissen hebben opgetekend. We weten dat er 12 “uren” in de dag waren (Johannes, hfdst. xi., v. 9); dat de “uren” werden gerekend van zonsopgang tot zonsondergang (Matt. hfdst. XX, v. 1 – 12). Er wordt melding gemaakt van het 3e en 6e “uur” (Matt. hfst. XX, v. 3 en 5), van het 9e “uur” (Matt. XX, 5), het 10e (Johannes, hfdst. i, v. 39), het 11e (Matt. hfdst. XX, v. 6) en het 12e (Joh. hfdst. XI, v. 9).
Tegen de 13e eeuw werden sommige scratch dials – zoals die in de kathedraal van Straatsburg – gebouwd als onafhankelijke beelden in plaats van ingekrast in de muren van de kerken. Vanaf de 14e eeuw begonnen de kathedralen en andere grote kerken mechanische klokken te gebruiken en verloren de zonnewijzers hun nut, behalve in kleine landelijke kerken waar ze tot in de 16e eeuw in gebruik bleven.

Patrickstown Hill vormt onderdeel van het Loughcrew complex. Er zijn meerdere cairns (grafheuvels) met ganggraven en menhirs op deze heuvel te vinden. In 1840 werd het gebied ontgonnen. In recentere tijden werd een dennenplantage aangeplant, waardoor de archeologische sites werden aangetast. Bijna alle stenen van cairns X1, X2, X3 en Y zijn inmiddels verdwenen of bedolven, alleen de Calenderr Stone is nog te zien. Helaas is de afbeelding op de steen in de loop der jaren verweerd, waardoor er bijna niets meer te zien is van de neolithische afbeelding.
Cairn Y was waarschijnlijk de belangrijkste heuvel van de verwoeste monumentengroep van Patrickstown. In de lokale folklore was Cairn Y het graf van Garavogue, de heks van Loughcrew en Carrowmore, en de bouwer van de monumenten. Zie ook Cailleach en haar megalieten en De steencirkel van Abbeyquarter, Ierland. Recent onderzoek heeft uitgewezen dat Cairn Z een Normandische motte is. Aangezien de Normandiërs bestaande heuvels voor hun mottes gebruikten, is het goed mogelijk dat het hier om een hergebruikte neolithische vindplaats gaat.
De kalendersteen van Patrickstown Hill heeft overeenkomsten met de kalendersteen van Knowth, zie Knowth, de ‘Sundial stone’ en andere kalenderstenen. (Ierland) en De rijkelijk versierde megalieten van Loughcrew en de uitlijning met de equinoxen.
Marinda Ruiter

Bronnen
https://www.sundials-ireland.com/aprehistoric/loughcrew.htm
https://www.discoverboynevalley.ie/boyne-valley-drive/heritage-sites/patrickstown-view
http://www.ancient-wisdom.com/irelandloughcrew.htm
https://www.carrowkeel.com/sites/loughcrew/cairnx1.html
‘Scratch dials’ on medieval churches are logged before they disappear
Wikipedia















